ΞΗΡΟΦΘΑΛΜΙΑ-ΒΛΕΦΑΡΙΤΙΔΑ

Αν νιώθετε τα μάτια σας κουρασμένα, σαν να έχουν άμμο, να είναι κόκκινα ή ακόμα και να δακρύζουν, τότε μπορεί να πάσχετε από μία συνηθισμένη πάθηση που ονομάζεται ξηροφθαλμία.

xirofthalmia_vlefaritida

xirofthalmia_vlefaritida

Η συχνότητα εμφάνισης της ξηροφθαλμίας στον γενικό πληθυσμό είναι περίπου 30% και η συχνότητα αυξάνεται καθώς αυξάνεται και η ηλικία. Η ξηροφθαλμία προσβάλλει συχνότερα τις γυναίκες και επιδεινώνεται από διάφορους περιβαλλοντικούς παράγοντες όπως η χρήση κλιματιστικών και ανεμιστήρα.

Η νόσος προσβάλλει συχνότερα τους χρήστες φακών επαφής, ασθενείς που κάνουν χρήση αντικαταθλιπτικών και αντιισταμινικών φαρμάκων, καθώς επίσης επιδεινώνεται από την υπερκατανάλωση αλκοόλ και την πολύωρη χρήση ηλεκτρονικού υπολογιστή. Υπάρχουν ορισμένα συστηματικά αυτοάνοσα νοσήματα όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα και ο συστηματικός ερυθηματώδης λύκος καθώς επίσης και το σύνδρομο Sjogren, τα οποία συσχετίζονται άμεσα με την εμφάνιση ξηροφθαλμίας.

Οι άνθρωποι που πάσχουν από ξηροφθαλμία, χαρακτηριστικά αναφέρουν ότι τα μάτια τους είναι ‘’σαν να έχουν άμμο’’, είναι κόκκινα, έχουν τσούξιμο, κνησμό ή και παρουσιάζουν αντανακλαστική δακρύρροια. Ανάλογα με την βαρύτητα των συμπτωμάτων, ενδέχεται να επηρεαστεί σημαντικά η ποιότητα ζωής του πάσχοντος. Άλλο συχνό σύμπτωμα που αναφέρουν οι ασθενείς είναι η θολή όραση ή οι διακυμάνσεις της όρασης.

Η ξηροφθαλμία οφείλεται είτε σε ελαττωμένη παραγωγή δακρύων είτε σε αυξημένη εξάτμισή τους, όπως χαρακτηριστικά συμβαίνει στη βλεφαρίτιδα.

Η βλεφαρίτιδα είναι μια πολύ συχνή πάθηση που οφείλεται σε δυσλειτουργία των μεϊβομιανών αδένων. Οι αδένες αυτοί παράγουν σμήγμα το οποίο σχηματίζει την ελαιώδη στοιβάδα των δακρύων. Όταν οι αδένες αυτοί δυσλειτουργούν, τότε τα δάκρυα δεν έχουν τη σύσταση που χρειάζεται με αποτέλεσμα να εξατμίζονται γρήγορα και να δημιουργείται δευτεροπαθώς ξηροφθαλμία.

Η αντιμετώπιση των ασθενών με ξηροφθαλμία ξεκινά με την κατάλληλη εκπαίδευση για την αποφυγή περιβαλλοντικών παραγόντων που την επιδεινώνουν. Συστήνεται η αποφυγή της χρήσης κλιματιστικών, η οδήγηση αυτοκινήτου με ανοιχτό το παράθυρο και η οδήγηση μοτοσυκλέτας χωρίς προστατευτικό κράνος με τζάμι για να προφυλάσσονται τα μάτια από τον αέρα. Ακολούθως συστήνεται στους ασθενείς η ενστάλαξη τεχνητών δακρύων.

Σε ορισμένες περιπτώσεις χρειάζεται να γίνεται απόφραξη των δακρυϊκών σωληναρίων με ειδικές μικροσκοπικές ´´τάπες´´ (punctal plugs). Σε περιπτώσεις που συνυπάρχει φλεγμονή της οφθαλμικής επιφάνειας χορηγούνται τοπικά στεροειδή, πάντα υπό παρακολούθηση από τον οφθαλμίατρο που τα έχει χορηγήσει, με σκοπό την αποφυγή πιθανών επιπλοκών από τη χρήση τους.

Σε ασθενείς με ξηροφθαλμία μετά από μακροχρόνια χρήση φακών επαφής συστήνεται η διακοπή της χρήσης των φακών για ένα διάστημα ή ο περιορισμός της χρήσης σε λίγες ώρες το 24ωρο.

Σε ασθενείς που πάσχουν από βλεφαρίτιδα συστήνεται η καθημερινή περιποίηση των βλεφάρων με ζεστές κομπρέσες που σκοπό έχουν να βελτιώσουν την λειτουργικότητα των μεϊβομιανών αδένων στο βλεφαρικό χείλος και να ελαττώσουν την φλεγμονή στην οφθαλμική επιφάνεια.

Οι καλές διατροφικές συνήθειες μπορούν να αποτρέψουν την εμφάνιση ξηροφθαλμίας. Δίαιτα πλούσια σε ωμέγα 3 λιπαρά καθώς επίσης και βιταμίνες και ιχνοστοιχεία βοηθούν στη διατήρηση υγιούς οφθαλμικής επιφάνειας. Τροφές πλούσιες σε ωμέγα 3 είναι τα ψάρια και κυρίως οι σαρδέλες, ο κολιός και το σκουμπρί. Άφθονα λαχανικά και φρούτα θα δώσουν στον οργανισμό τις απαραίτητες βιταμίνες και ιχνοστοιχεία που χρειάζεται. Τέλος, η ικανοποιητική πρόσληψη βιταμίνης Α με την τροφή, η αποφυγή της κατανάλωσης μεγάλης ποσότητας αλκοόλ, η αποφυγή του καπνίσματος σε συνδυασμό με τη συστηματική χρήση γυαλιών ήλιου είναι παράγοντες καθοριστικής σημασίας για τη διατήρηση μιας υγιούς οφθαλμικής επιφάνειας.

ΚΕΡΑΤΟΚΩΝΟΣ

Η λέξη κερατόκωνος σημαίνει την ανάπτυξη κωνικού σχήματος του κερατοειδούς. Πρόκειται για μία μη φλεγμονώδη εκτασία του κερατοειδούς.

keratoconus

keratoconus

Η πάθηση χαρακτηρίζεται από προοδευτική λέπτυνση και αύξηση της καμπυλότητας του κερατοειδούς. Καθώς η καμπυλότητα αυξάνει και ο κερατοειδής λεπταίνει, η όραση χειροτερεύει. Η μείωση της όρασης μπορεί να είναι μικρή ή μεγάλη ανάλογα με την έκταση της βλάβης.

Η ελάττωση της όρασης κυρίως οφείλεται σε ανώμαλο αστιγματισμό και μυωπία και λιγότερο σε θόλωση του κερατοειδούς.

Τα πιο συχνά συμπτώματα του κερατοκώνου είναι αλλοίωση ή θόλωση της όρασης λόγω αύξησης της μυωπίας και του αστιγματισμού. Μπορεί να υπάρξει ανάγκη για συχνή αλλαγή γυαλιών ή φακών επαφής, λόγω του ότι ο κερατοειδής αποκτά πιο ανώμαλο σχήμα. Τα συμπτώματα του κερατοκώνου συχνά αφορούν και τα δύο μάτια, συχνότερα όμως το ένα προσβάλλεται περισσότερο

Ο κερατόκωνος συνηθέστερα εμφανίζεται στην εφηβεία ή στη δεύτερη δεκαετία της ζωής. 1 στους 2000 ανθρώπους στο γενικό πληθυσμό πάσχει από κερατόκωνο. Περίπου 1 στους 10 ασθενείς με κερατόκωνο, έχουν μέλη στην οικογένεια τους που πάσχουν από την ίδια νόσο. Φαίνεται ότι η νόσος έχει οικογενή χαρακτήρα.

Δυστυχώς δεν γνωρίζουμε τι προκαλεί κερατόκωνο. Υποθέτουμε ότι υπάρχει γενετική προδιάθεση λόγω του οικογενούς χαρακτήρα της νόσου. Μερικοί ερευνητές αναζητούν την πιθανότητα να ευθύνεται το ενδοκρινικό σύστημα, αφού η νόσος συχνά συμβαίνει στην εφηβεία. Είναι δυνατό το τρίψιμο των ματιών να συντελεί στη δημιουργία της πάθησης.

Η οπτική διαταραχή σε ήπιες περιπτώσεις κερατοκώνου μπορεί να διορθωθεί με γυαλιά ή ειδικούς φακούς επαφής που αντισταθμίζουν το κωνικό σχήμα που απέκτησε ο κερατοειδής.

Τα τελευταία χρόνια έχει αναπτυψθεί μια τεχνική σταθεροποίησης του κερατοκώνου, η οποία ονομάζεται διασύνδεση κολλαγόνου (cross linking), η οποία διενεργείται με τη χρήση ριβοφλαβίνης και υπεριώδους ακτινοβολίας Α.

Σε σοβαρές περιπτώσεις ή όταν η εφαρμογή φακών επαφής είναι αδύνατη, υπάρχει ένδειξη χειρουργικής επέμβασης μεταμόσχευσης του κερατοειδούς.

Από τους 100 ασθενείς που πάσχουν από κερατόκωνο, μόνο 10 θα χρειαστούν μεταμόσχευση. Οι υπόλοιποι 90 έχουν ικανοποιητική όραση είτε με γυαλιά είτε με φακούς επαφής. Η επιτυχία της μεταμόσχευσης του κερατοειδούς στον κερατόκωνο έχει μεγάλο ποσοστό επιτυχίας που φθάνει το 95%.

Ηλικιακή Εκφύλιση Ωχράς κηλίδας

Η ωχρά κηλίδα είναι ένας ελλειπτικός κίτρινος σχηματισμός κοντά στο κέντρο του αμφιβληστροειδούς του ανθρώπινου ματιού. Έχει διάμετρο περίπου 1,5 mm και από ιστολογικής άποψης δομείται από δυο ή περισσότερες γαγγλιακές στιβάδες που περιέχουν γαγγλιακά κύτταρα. Κοντά στο κέντρο της βρίσκεται το κεντρικό βοθρίο, μια μικρή περιοχή που περιέχει τη μεγαλύτερη συγκέντρωση κωνίων στο μάτι και είναι υπεύθυνη για την κεντρική όραση.

ekfylish_oxras_khlidas

ekfylish_oxras_khlidas

Το σημείο αυτό του αμφιβληστροειδούς ειδικεύεται στην οξεία όραση. Το κεντρικό βοθρίο περιέχει κωνία (φωτοϋποδοχείς μεγάλης οξύτητας) σε μεγάλη πυκνότητα. Αν και η απώλεια της περιφερειακής όρασης μπορεί να περάσει απαρατήρητη για κάποιο διάστημα, οποιαδήποτε βλάβη στην ωχρή κηλίδα θα έχει ως αποτέλεσμα την απώλεια της κεντρικής όρασης, που συνήθως γίνεται αμέσως αντιληπτή. Η προοδευτική καταστροφή της ωχράς κηλίδας είναι μια ασθένεια γνωστή ως εκφύλιση της ωχράς κηλίδας.

Τα πρώτα συμπτώματα της ηλικιακής εκφύλισης της ωχράς κηλίδας δεν γίνονται συνήθως αντιληπτά, όσο όμως η νόσος εξελίσσεται, οι ασθενείς αρχίζουν να βλέπουν σκοτεινές περιοχές ή παρατηρούν ότι η όρασή τους είναι θολή ή παρουσιάζει παραμορφώσεις. Όσοι πάσχουν από Ηλικιακή Εκφύλιση Ωχράς κηλίδας βλέπουν τις ικανότητες τους να ελαττώνονται και σιγά-σιγά να τους εγκαταλείπουν. Επιπλέον μελέτες δείχνουν ότι οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν στην εκτέλεση καθημερινών εργασιών, μειώνουν σημαντικά την ποιότητα της ζωής τους και είναι η αιτία για πτώσεις και κατάγματα και για εμφάνιση κατάθλιψης. Για την έγκαιρη πρόληψη και αντιμετώπιση της νόσου σημαντικός είναι ο πλήρης οφθαλμολογικός έλεγχος κάθε χρόνο, μετά την ηλικία των 65.

Μορφές της Ηλικιακή Εκφύλιση Ωχράς κηλίδας:

Η εκφύλιση ωχράς κηλίδας μπορεί να διακριθεί σε ξηρή και υγρή μορφή.

Η ξηρή μορφή αφορά το 85% των ασθενών. Μπορεί να είναι το αποτέλεσμα της ατροφίας του αμφιβληστροειδούς λόγω ηλικίας, της αλλαγής στη χρωστική του αμφιβληστροειδή ή τέλος της ύπαρξης οζιδίων που σχηματίζονται κάτω από το μελάγχρου επιθήλιο του αμφιβληστροειδούς και τα οποία ονομάζονται drusens. Ορισμένα κύτταρα του αμφιβληστροειδούς αλλοιώνονται περιορίζοντας την ικανότητα των ασθενών να διακρίνουν μικρές λεπτομέρειες. Η νόσος εξελίσσεται σταδιακά και η απώλεια της όρασης γίνεται βαθμιαία. Δυστυχώς δεν υπάρχει θεραπεία για την ηλικιακή εκφύλιση ωχράς κηλίδας ξηρού τύπου. Σε ορισμένες περιπτώσεις ενδείκνυται προληπτικά η κατανάλωση βιταμινών με σκοπό την επιβράδυνση της εξέλιξης της νόσου.

Η υγρή μορφή αντιστοιχεί περίπου στο 15 % των περιστατικών, εξελίσσεται ταχύτατα και συχνά οδηγεί σε πιο σημαντική απώλεια της όρασης. Στην υγρή μορφή αναπτύσσονται νέα αγγεία (νεοαγγείωση) κάτω από τον αμφιβληστροειδή που επιτρέπουν τη διαρροή υγρών και αίματος. Αυτή η διαδικάσία προκαλεί βλάβη στους φωτουποδοχείς του αμφιβληστροειδούς και δημιουργεί θολά σημεία στην κεντρική όραση.

ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΣΚΟΤΩΜΑ

kentriko_skotoma

kentriko_skotoma

Οι ασθενείς με χοριοειδική νεοαγγείωση(ηλικιακή εκφύλιση υγρού τύπου) εμφανίζουν κεντρικό σκότωμα και έτσι δεν μπορούν να ξεχωρίσουν χαρακτηριστικά στα πρόσωπα άλλων ανθρώπων.

Επιδημιολογικά στοιχεία:

Το 2 % των ατόμων μέσης ηλικίας παρουσιάζουν Ηλικιακή Εκφύλιση Ωχράς κηλίδας, ενώ έχει προσβληθεί το 20% των ατόμων μεταξύ 65 και 74 ετών. Η πιθανότητα προσβολής από την πάθηση αυξάνεται με την ηλικία και στο ένα τρίτο των ατόμων μεταξύ 75 και 85 ετών έχει γίνει διάγνωση Ηλικιακής Εκφύλισης Ωχράς κηλίδας. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας εκτιμά ότι στις επόμενες δεκαετίες η συχνότητα εμφάνισης της Ηλικιακής Εκφύλισης Ωχράς κηλίδας θα τριπλασιαστεί.

Παράγοντες Κινδύνου:

Έκτός από τον κυριότερο παράγοντα κινδύνου που είναι η ηλικία, οι πιο σημαντικοί είναι:

1.Οικογενειακή γενετική προδιάθεση

2.Παχυσαρκία

3.Κάπνισμα

4.Άμεση έκθεση στο ηλιακό φως

  1. Υπέρταση
  2. Αυξημένα επίπεδα χοληστερίνης
  3. Δίαιτα πλούσια σε λίπη και φτωχή σε βιταμίνες και αντιοξειδωτικά.

Η ανεπαρκής πρόσληψη βιταμινών C και Ε, ψευδαργύρου, ω-3 λιπαρών οξέων και των 2 καροτινοειδών Λουτείνη και Ζεαξανθίνη, οι οποίες είναι υπεύθυνες για την πυκνότητα της χρωστικής στην ωχρά κηλίδα, επηρεάζει δυσμενώς το αμυντικό σύστημα και μπορεί να προκαλέσει σταδιακή εκφύλιση της ωχράς.

Η άμεση και παρατεταμένη έκθεση στο φως του ήλιου, χωρίς τα κατάλληλα γυαλιά, μπορεί να προκαλέσει σημαντική βλάβη στα μάτια με το πέρασμα του χρόνου. Οι ακτίνες του ήλιου παράγουν βλαβερές οξειδωτικές ουσίες που ονομάζονται ελεύθερες ρίζες και επηρεάζουν τον αμφιβληστροειδή.

Ο Πίνακας Amsler:

Ένα ποσοστό ασθενών με ξηρή μορφή κατά την εξέλιξη της πάθησης θα μεταπέσει στην υγρή μορφή που έχει και χειρότερη πρόγνωση για την όραση. Υπάρχει ένας απλός τρόπος αυτοεξέτασης των ασθενών με τον πίνακα Amsler.

pinakas_amsler

pinakas_amsler

Η αυτοεξέταση γίνεται ως εξής:

1.Κρατήστε τον πίνακα σε απόσταση 30 εκ. από το πρόσωπό σας.

  1. Φορώντας τα γυαλιά για κοντά, καλύψτε το ένα μάτι.
  2. Ελέγξτε εάν εμφανίζονται ανωμαλίες στον πίνακα, όπως παραμορφώσεις, κυματιστές γραμμές, κουτάκια διαφορετικού μεγέθους ή κάποια που δεν μπορείτε να δείτε
  3. Κάντε το ίδιο και με το άλλο μάτι.
pinakas_amsler_1

pinakas_amsler_1

Όταν παρατηρήσετε παραμορφώσεις στις γραμμές ή στα τετραγωνάκια όπως στη φωτογραφία επάνω, τότε θα πρέπει να επισκεφθείτε τον οφθαλμίατρο άμεσα. Το σύμπτωμα αυτό ονομάζεται μεταμορφοψία και πιθανώς σημαίνει μετάπτωση της νόσου από την ξηρή μορφή στην υγρή.

Η θεραπεία για την εκφύλιση της ωχρλας κηλίδας υγρού τύπου γίνεται με μηνιαίες ενδοϋαλοειδικές ενέσεις αντιαγγειογενετικών παραγόντων.

Από μελέτες που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια, διαπιστώθηκε ότι σε οφθαλμούς με χοριοειδική νεοαγγείωση βρέθηκε μεγάλη ποσότητα μιας ουσίας που ονομάζεται Vascular Endothelial Growth Factor(VEGF). Η ουσία αυτή προάγει την ανάπτυξη καινούργιων αγγείων και πιθανώς να είναι μία απάντηση του οργανισμού στην ισχαιμία. Οι αντιαγγειογενετικοί παράγοντες είναι μονοκλωνικά αντισώματα που δεσμεύουν τον VEGF. Με τις ενδουαλοειδικές εγχύσεις επιτυγχάνεται σε μεγάλο ποσοστό σταθεροποίηση της όρασης ή ακόμα και βελτίωση της. Σε περίπτωση υποτροπής της νόσου με μείωση της οπτικής οξύτητας ή με αύξηση του πάχους του αμφιβληστροειδούς τότε μπορεί να χρειαστεί επαναληπτική έγχυση.

ΓΛΑΥΚΩΜΑ

Το γλαύκωμα είναι μία ασθένεια των ματιών που αν παραμείνει ανεξέλεγκτη, συχνά οδηγεί σε τύφλωση. Η ασθένεια αυτή στα αρχικά στάδια δεν προκαλεί εμφανή συμπτώματα. Σε πολλές περιπτώσεις οι ασθενείς παραμένουν ασυμπτωματικοί μέχρις ότου συμβεί σοβαρή απώλεια της όρασης. Και δυστυχώς, όταν η βλάβη έχει ήδη επέλθει, δεν υπάρχει τρόπος αποκατάστασής της. Για το λόγο αυτό η πρόληψη, η έγκαιρη διάγνωση και η έγκαιρη θεραπεία είναι καθοριστικής σημασίας.

Στο γλαύκωμα προκαλείται σταδιακή βλάβη στα οπτικά νεύρα, τα οποία είναι υπεύθυνα για τη μετάδοση οπτικών ερεθισμάτων από τα μάτια στον εγκέφαλο.

glaukoma

glaukoma

Τα αίτια της βλάβης αυτής δεν είναι πλήρως εξακριβωμένα μέχρι σήμερα. Εκείνο που γνωρίζουμε είναι ότι η αύξηση της ενδοφθάλμιας πίεσης είναι ένας από τους κυριότερους παράγοντες κινδύνου που σχετίζονται με τη νόσο του γλαυκώματος. Όταν τα οπτικά νεύρα πάθουν βλάβη από την υψηλή ενδοφθάλμια πίεση, τότε ένα μέρος των οπτικών ερεθισμάτων δεν μεταδίδεται από τα μάτια στον εγκέφαλο. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα την απώλεια ενός τμήματος του οπτικού μας πεδίου. Στα αρχικά στάδια, η απώλεια του οπτικού πεδίου αφορά την περιφερική όραση, ενώ στα τελικά στάδια προσβάλλεται και η κεντρική όραση με τελική κατάληξη την τύφλωση.

Η διατήρηση της ενδοφθαλμίου πιέσεως μέσα στα φυσιολογικά πλαίσια (10-20mmHg) με τη χρήση κολλυρίων ή και τη διενέργεια χειρουργικής επέμβασης εαν κριθεί απαραίτητο, είναι ο τρόπος προφύλαξης των οπτικών νεύρων από τις γλαυκωματικές βλάβες.

Δωρεάν μέτρηση

Κλείστε τώρα ραντεβού για δωρεάν μέτρηση